مرگ و زندگی اصلاح طلبی (۲)

استاندارد

(در انتهای سال ۹۴، بار دیگر ما، گام در رودخانه نهادیم؛ و رود خروشان بود و کف بر لب؛ و گل آلود؛ و کرانه، لغزنده!)
چند شب پیش در محفلی، کنار دوستی نشستم از منتقدین. از جمله نقدهایی که بویژه به این کوچک –ِ بی ربط وثیق به ستاد، و هماره بی ستاد! —داشت، تأکید بسیاری است که ما بر محوریّت خاتمی میکنیم و من میدانستم که تأکیدات بسیار این قلم بر آن «لوح نیالوده و سخنگو»، البته میتواند سوال انگیز باشد و شبهه ناک: این سوال که چرا اینهمه تأکید و تکرار(!)؛ و این شبهه که لابد این طیف میخواهد «نماد اصلاح طلبی» را مصادره کند بمطلوب خویش؛ که «تمام خواهی» است و کذا.
همانجا خدمت وی توضیحاتی عرض کردم که البته تازگی نداشت و همه در مقالاتِ « خاتمی بمثابه … »، تقریبا بتفصیل درآمده؛ و گفتگو ادامه داشت که غذا آوردند و بر پایه «هرم مازلو»، لازم آمد مقدمات حصول معنا را فراهم کنیم(!) و لذا در اینجا تنها به یک نکتۀ چه بسا مغفول میپردازم و آن اینکه:
خاتمی مصادره بردار نیست و این را همه میدانند؛ او با ناطق نوری و هاشمی مینشیند، تا صادق خرّازی و تاجزاده و میر حسین؛ و تازه زیرک تر از اینهاست که از ظاهر محجوبش برمیآید؛ چنانکه گاه با مخالفان و منتقدینش بیشتر گرم میآید، تا حتّی با برادرِ نسَبیِ متحَزِّبش! بعلاوه، طیف ما، هر چه در مصادره گرفته بود را، یا به زنجیر خورده بر درب «مشارکت و مجاهدین انقلاب» داد؛ یا در زندان و حبس و حصر، از دست نهاد؛ — جز گربه مرتضی علی ای چون من، در آن میان؛ و …..
از این سموم که بر طرف بوستان بگذشت
عجب که بوی گلی هست و رنگ یاسمنی
بصبر کوش تو ای دل که حق رها نکند
چنین عزیز نگینی، به دست اهرمنی.
و بگذرم و بپردازم به ماجرای رودخانه و انتخابات و آنچه گذشت:
در مرکز کشور، «مجمعی» فراهم آمده است «مشورتی» نام؛ که در آن نمایندگان همۀ گروهها و احزاب اصلاح طلب کشور، گرد آمده اند؛ و نیز شخصیتهای اصلاح طلب غیر حزبی، اما، ملّی. این مجمع همان است که در سال ۹۲، به خاتمی مشورت میداد و آن نظر سنجی معروف را سامان داد تا رأیِ به روحانی به قطعیّت و اعلام برسد؛ و رسید. در سطح ملّی اما، و با هماهنگی رهبران اعتدالی و اصلاحی، همچنان بنا بر این گذاشته شد که مجمع، از کار شایسته و نیکوی خویش باز نماند؛ و بدین ترتیب آن جمعِ ملّی، در تدارک توسعه دست و بال و بازوی خویش برآمد و ذیل آن ساختاری فراهم آمد: «شورای راهبردی اصلاح طلبان»؛ که این نیز مشتمل بر کافّۀ گرایشها و سلایق اصلاحی و اعتدالی بود و هست و دو سرِ گاه از هم دور شوندۀ سلایق اصلاحی و اعتدالی را، گِرد آورد تا ذائقه تاجزاده را بنشاند در کنار کرسی طعم خرّازی.
بگذارید مرور کنم: شورای راهبردی بدین ترتیب در تدارک انتخابات برآمد و کمیته انتخابات کشور تشکیل شد و سپس این توصیّۀ راهبردی زاده شد که «کمیته های انتخابات اصلاحی – اعتدالی، در سراسر مناطق تشکیل شود؛ البته بالاستقلال»؛ یعنی کمیته کشوری حق دخالت در گزینش نامزدها را ندارد؛ و تنها، نهادی است توصیه کننده و در شرایط اضطرار، داوری کننده در امر سازمان دهی و ساختاربخشی.
و چنین نیز شد؛ و از شورای راهبردی، به نقل از خاتمی پیام آمد که نه تنها همه گروههای اصلاح طلب – چه عضو شورای هماهنگی، و چه غیر عضو و هنوز به عضویّت وی در نیامده – و بلکه حتّی شخصیّتهای مشهور اصلاح طلب مناطق و نیز نهادهایی همچون دفاتر برخی مراجع، خوب است و نیکو و شایسته و بایسته که در کمیته، کرسی و حقّ رأی داشته باشند، تا چرخه اجماع در متن کمیته فراهم آید؛ که این نیز البته شد.
و بدین ترتیب کمیتۀ گزینش نامزدها در مشهد شکل گرفت؛ چنانکه در دیگر شهرها و مناطق کشور؛ و فی الواقع بنحوی بی نظیر و مشتمل بر همۀ احزاب و گروهها و شخصیّتهای اصلاح طلب؛ و البته بتوصیّه و بر راهبرد شورای راهبردی، که ذیل شورای مشاوران خاتمی عمل میکرد و میکند.
پس از آن نیز هیأت رئیسه کمیتۀ انتخابات خراسان رضوی، با رأی آشکار و شفّاف ۳۹ عضو، برگزیده شدند:
سادات از کارگزاران: رئیس؛ گندمی از مجمع مشورتی خراسان: نایب رئیس؛ انصاری از انجمن اسلامی مدرسین دانشگاه: خزانه دار؛ علیزاده از مجمع خط امام: سخنگو؛ عباسی از انجمن اسلامی فارغ التحصیلان دانشگاه آزاد: دبیر.
می بینید؟ اعضا، آراء را، بنحوی سنجیده و متوازن در گلدان کمیته ریختند و همۀ اعضای هیأت رئیسه، در زمرۀ اعضای پُر سابقه و مورد وثوق شورای هماهنگی نیز بودند و هستند. (ادامه دارد.)
ناصر آملی. ۲ اردیبهشت ۹۵.